Ana Sayfa
DİLİMİZİ KORUYALIM, ONA SAHİP ÇIKALIM
TÜRK DİLİ SEVDALILARININ BULUŞMA YERİ
Cevap Gönder

AVANTAJ / DEZAVANTAJ
çıkaryitim / çıkarkazanım
0%
 0%  [ 0 ]
yitim / kazanım
20%
 20%  [ 7 ]
çıkarına gelmek / çıkarına gelmemek
0%
 0%  [ 0 ]
getiri / götürü
80%
 80%  [ 28 ]
yarar / zarar
0%
 0%  [ 0 ]
olumlu / olumsuz
0%
 0%  [ 0 ]
Toplam Oylar : 35

DEZAVANTAJ-AVANTAJ için öneriler:ÇIKARYİTİM-ÇIKARKAZANIM vd.
Türk Dili Sevdalısı

Kayıt: 21 Arl 2004
Bildiriler: 101
Şehir: Ystanbul
Alıntıyla Cevap Gönder
Merhaba;
Dün elezer (sadist) ve özezer (mazoşist) kelimelerinin kaynağı olarak gösterdiğim , Alman ruh hekimi ve ruh çözümcüsü Karen Horney tarafından yazılmış ve Selçuk Budak tarafından Türkçeye kazandırılmış Kadın Ruhbilimi kitabında DEZAVANTAJ ve AVANTAJ kelimelerinin Türkçesi olarak da ÇIKARYİTİM ve ÇIKARKAZANIM kelimeleri kullanılıyordu. Bu iki kelimeden de sizleri haberdar etmek istedim.

Cümle içinde kullanırsak:
Ahmet'in bazı dezavantajları var, işi alması zor. / Ahmet'in çıkaryitimleri söz konusu, işi alması zor.
Bu ürünün avantajları; hem ucuz hem de kullanışlı olması. / Bu ürünün çıkarkazanımları; hem ucuz hem de kullanışlı olması.

Bu iki kelime için başka sitelerde değişik önerilere de rastladım. Onları da sizlerle paylaşmak istiyorum. Cümlenin gelişine göre, söylenmek , vurgulanmak istenene göre herhangi biri , dezavantaj ya da avantaj yerine kullanılabilir. Yeter ki böyle bir niyet olsun. Niyet oldukta sonra seçenek birden fazla.

dezavantaj : engel ("dezavantaj da fransızca da "ENGEL" anlamlarına gelir" bilgisi ile beraber paylaşılmıştı.) (Örn: Ahmet'in bazı engelleri var, işi alması zor. )
dezavantaj: olumsuzluk (Bu ürünün olumsuzluğu çok pahalı olması ama öte yandan olumlu yanı da sağlam olması / Ahmet'in olumsuzluğu tecrübesiz olması.)
dezavantaj=eksiler/olumsuzluklar (Ahmet'in bazı eksileri var, işi alması zor. / Ürünün eksisi pahalı olması)
dezavantaj-dezavantajlı = eksiklik-elsiklikli (Ahmet'in Mehmet'e göre eksikliği var, işe Mehmet'i alırlar.)
avantaj-avantajlı = artı - artısı olmak (benim aklıma geldi) (Mehmet'in artısı (avantajı) tecrübeli olması, eksisi ise çok para istemesi)
avantaj-avantajlı= üstünlük-üstün (Mehmet'in Ahmet'e göre üstünlüğü (avantajı) var, işi alması daha kolay olur)
dezavantaj : zarar (Yukarıdaki cümlede zarar kelimesi uygun düşmüyor ama "Dezavantajlı bir durum" yerine "Zararlı bir durum" denebilir. Ya da "Bu ürünün bize zararı çok pahalı olması." denebilir)
Avantaj = Öndelik. (TDK'nun önerisi diye bir bilgi ile paylaşılmış ama ben TDK'nun sitesinde göremedim).
Dezavantaj=sondalık (Bu kelime de öndelik düşünülerek paylaşan kişi tarafından türetilmiş)
(Ürünün öndeliği sağlam olması ama sondalığı pahalı olması. denebilir. )

Saygılarımla;
Esra
Kullanıcı kimliğini gösterE.S. tarafından gönderilen tüm bildirileri bulÖzel bildiri gönder
Türk Dili Sevdalısı

Kayıt: 15 Oca 2005
Bildiriler: 4
Alıntıyla Cevap Gönder
http://www.tdk.gov.tr/TDKSOZLUK/SOZBUL.ASP?KELIME=%F6ndelik&GeriDon=0&EskiSoz=
bazı durumlarda avantajı karşılar ancak genelde maaş günü öncesi alınan akça olarak kullanılıyor. Çocuklara avans vermekten (birkaç adım önden başlamak) anlam kayması olabilir.

http://www.tdk.gov.tr/TDKSOZLUK/SOZBUL.ASP?KELIME=avantaj&GeriDon=0&EskiSoz=

öncelik, üstünlük, önderek a. Üstünlük sağlayan nerse. avantaj(fr.)
önceliksiz, üstünlüksüz, artderek, sonralık Olumsuzluk. dezavantaj(.)
Ancak çıkaryitim ile çıkarkazanım güzel. Sözlüğüme ekledim.
Kullanıcı kimliğini gösterbenkoyunmuyum tarafından gönderilen tüm bildirileri bulÖzel bildiri gönder
Türk Dili Sevdalısı

Kayıt: 15 Ekm 2004
Bildiriler: 331
Şehir: Bursa
Alıntıyla Cevap Gönder
"Çıkaryitim" ve "çıkarkazanım" sözcükleri yerine -Türkçe tamlama kurallarına uygun olarak- "çıkaryitimi" ve "çıkarkazanımı" denmesi daha doğru olur.

"Öndelik" sözcüğünün "avans" yerine kullanılması gerekir.

_________________
Türkçem, benim ses bayrağım.
Kullanıcı kimliğini gösterOzan Aydin tarafından gönderilen tüm bildirileri bulÖzel bildiri gönder
Bu kelimeler içinize siniyor mu?
Türk Dili Sevdalısı

Kayıt: 24 Şub 2005
Bildiriler: 12
Alıntıyla Cevap Gönder
Arkadaşlar bu çıkaryitim ve çıkarkazanım kelimelerini şöyle bir cümle içinde kullanın ve bakın bu kelimelerin hiç de kullanışlı ve dilin pratiğine uyumlu olmadığını göreceksiniz.
Her iki kelime de kakofonik ve eski tabirle, insanda tenafür uyandırıyor. İşte ben bu tip kelime türetimine karşıyım.
Kullanıcı kimliğini gösterdilbaz tarafından gönderilen tüm bildirileri bulÖzel bildiri gönder
Avantaj ve Dezavantaj kelimeleri içinize siniyor mu?
Türk Dili Sevdalısı

Kayıt: 21 Arl 2004
Bildiriler: 101
Şehir: Ystanbul
Alıntıyla Cevap Gönder
Merhaba,
Ben açıkcası çıkar kelimesinin avantaj kelimesinin anlamını karşıladığını düşünüyorum. Avantaj ve dezavantaj kelimeleri yerine tek kelime üretme çabasından dolayı çıkaryitimi ve çıkarkazanımı birleşik kelimeleri üretilmiştir diye tahmin ediyorum. Doğru, ilk başta çıkaryitimi ve özellikle de çıkarkazanımı kullanırken insan zorlanıyor. Ama avantaj yerine çıkar kazanmak, çıkarına uymak , dezavatantaj yerine de çıkar kaybetmek (yitirmek), çıkarına uymamak de denebilir birleşik kelime kullanılamıyorsa.

Örnek:
Bu ürünü satın almanın bize kazandırdığı çıkar ucuz ve kullanışlı olması.
Bu ürün çıkarımıza uyuyor, hem ucuz hem kullanışlı.
Bu projenin bize kaybettireceği çıkar uzun zaman alacak olması.
Bu projenin çıkarımıza uymamasının sebebi, zaman alacak olması ve pahalıya patlaması.

Bu kullanım içinize sindi mi?

Sonuçta bu iki kelime dediğiniz gibi sevimsiz ve kullanışsız ise zaten yerleşmez ama bu iki kelimenin vereceği ilham ile değişik ve güzel öneriler ortaya çıkabilir. Bu süreç mortgage kelimesine karşılık aranırken yaşandı mesela, ilk başta bir kelime ortaya çıkmıştı, kimileri beğendi, kimileri soğuk ve kullanışsız buldu ama sonra ilk kelimeden gelen ilham ve çağrışımlarla ilk kelimeyi gölgede bırakacak derecede güzel ve anlamlı kelimeler türetildi. O yüzden kelime üretmeye karşı olmamalısınız bence. Kelimeler türetilmeli, çocuklar gibi kendi hallerinde yaşamaya bırakılmalı ve neler olacağına bakılmalı. Ya tutunur, sevilir ve sonsuza kadar yaşar ya da başka bir kelimenin doğumuna ve yaşama atılmasına vesile olup görevini ve yaşamını tamamlar. Sizin karşı olduğunuz bu süreci sekteye uğratabilir, insanların bu konudaki isteğini yok edebilir ki bu da tehlikeli bir sonuçtur. Kısır bir noktadır, çıkmaz bir sokaktır. Bir de bu açıdan düşünün isterseniz.

Bu arada, bu iki kelime haricinde avantaj ve dezavantaj yerine kullanılabilecek başka kelimeler de paylaşmıştım ilk yazımda.

Dezavantaj için engel, olumsuzluk, eksi, eksiklik, zarar kelimelerini,
avantaj-avantajlı için de artı - artısı olmak , üstünlük-üstün kelimelerini kullanım örnekleri ile yazmıştım. (İlk yazıda geçen öndelik avans yerine kullanılmakta olduğu için onu dikkate almayın. Sondalık da öndelik düşünülerek türetildiği için onu da dikkate almayın.) Bu önerilerden herhangi biri ya da hepsi bahsi geçen iki kelime yerine kullanılabilir. Açıkcası hepsi cümle içinde kullanırken benim içine siniyor ya da duygusal davranıyorum ve uysa da uymasa da daha iyisi doğana kadar söz konusu iki kelime yerine bu kelimeleri kullanmakta diretiyorum. Ama şu var ki, hepsi de avantaj ve dezavantajdan daha çok siniyor içime.

Saygılarımla,
Esra
Kullanıcı kimliğini gösterE.S. tarafından gönderilen tüm bildirileri bulÖzel bildiri gönder
avantaj-dezavazntaj
Türk Dili Sevdalısı

Kayıt: 24 Şub 2005
Bildiriler: 12
Alıntıyla Cevap Gönder
Merhaba
Alında bence de çıkar kelimesi avantaj kelimesini karşılıyor. Ancak şu var ki çıkar kelimesi menfaat anlamına da geldiğinden anlamı biraz farklılaştırabiliyor.
Kelime türetmeye çalışırken neden ille de birleşik kelime kurmaya çalıştığımızı bir türlü anlayamıyorum.
Kullanıcı kimliğini gösterdilbaz tarafından gönderilen tüm bildirileri bulÖzel bildiri gönder
Türk Dili Sevdalısı

Kayıt: 15 Ekm 2004
Bildiriler: 331
Şehir: Bursa
Alıntıyla Cevap Gönder
Esra Hanım şöyle demiş:

"Sonuçta bu iki kelime dediğiniz gibi sevimsiz ve kullanışsız ise zaten yerleşmez ama bu iki kelimenin vereceği ilham ile değişik ve güzel öneriler ortaya çıkabilir. Bu süreç mortgage kelimesine karşılık aranırken yaşandı mesela, ilk başta bir kelime ortaya çıkmıştı, kimileri beğendi, kimileri soğuk ve kullanışsız buldu ama sonra ilk kelimeden gelen ilham ve çağrışımlarla ilk kelimeyi gölgede bırakacak derecede güzel ve anlamlı kelimeler türetildi. O yüzden kelime üretmeye karşı olmamalısınız bence. Kelimeler türetilmeli, çocuklar gibi kendi hallerinde yaşamaya bırakılmalı ve neler olacağına bakılmalı. Ya tutunur, sevilir ve sonsuza kadar yaşar ya da başka bir kelimenin doğumuna ve yaşama atılmasına vesile olup görevini ve yaşamını tamamlar. Sizin karşı olduğunuz bu süreci sekteye uğratabilir, insanların bu konudaki isteğini yok edebilir ki bu da tehlikeli bir sonuçtur. Kısır bir noktadır, çıkmaz bir sokaktır. Bir de bu açıdan düşünün isterseniz."

İşte altına imzamı koyacağım sözler!

Esra Hanym, sizi ayakta alky?lyyorum. Dü?üncelerinizi ne kadar güzel, ne kadar ?iirsel bir dille anlatmy?synyz. Edebiyatçy bir yönünüz oldu?unu rahatlykla söyleyebilirim. Bu yetene?inizi mutlaka de?erlendirin. Özellikle yeni sözcükler için kullandy?ynyz "çocuk" benzetmenizi çok be?endim. Kyskandym bile Wink

Evet, yeni sözcükler çocuklar gibi kendi hallerine byrakylmalydyr. Ya?arsa ya?ar. Be?enilmezse, bir süre sonra ya?amyny tamamlar. Ama... geride çok önemli kazanymlar byrakarak tamamlar. Bize tekrar dü?ünme ve daha iyisini arayyp bulma iste?i a?ylayarak tamamlar. Olaylary ve olgulary iyice irdelememiz gerekti?ini anlatarak tamamlar. "Mortgage" ba?lykly yazylar buna en güzel örnektir. Daha i?in ba?yndayken "Bu da ne böyle!?" denseydi, yeni bir öneri getirmeksizin yalnyzca kar?y çykylsaydy hiç yol alynamazdy.

Bol bol sözcük türetelim. Bu, bir anlamda beyin jimnasti?idir. Ben www.sinanoglu.net ba?lantysyndaki tarty?malara ve yazy?malara çok syk katyldym. Orada birçok genç arkada?ymyz meslekleri, alanlary çok farkly olmasyna kar?yn haryl haryl dilbilgisi kitaby kary?tyryrlardy. Yeni sözcük türetmek için birbirleriyle yary?yrlardy. Önerilen sözcükler içinde çok anlamly olanlaryna rastlamy?tym. Önerdikleri sözcüklerin hepsi de mükemmel de?ildi elbette. Çok iyi olanlaryn yanynda dilbilgisi kurallaryna aykyry olanlar da vardy. Ben böyle durumlarda hemen bilgilendirme çaly?masy yapardym. Y?in do?rusunu ö?rendiklerinde daha dikkatli olurlardy. En büyük kazanym ise, çok farkly alanlarda bilgi birikimleri olmalaryna kar?yn insanlaryn Türkçe dilbilgisi kitaplaryny açyp okumalaryydy. Türkçenin sözcük türetme kurallaryny, eklerini ve eklerin i?levlerini okulda ö?renemedi?i halde yyllar sonra ö?renmeye çaly?an, bu konuda ara?tyrma yapan insanlar vardy. Bütün bunlary sa?layan, sözcük türetme çaly?malaryydy. Onlardaki bu istek, birçok ki?iyi bilgilendirmemizi sa?lamy?ty.

Her deneme daha iyisini bulmak için atylan adymdyr. Yolun sonu uzaktaysa, çok adym atmak gerekir. Sonuca ula?aca?ymyza inanarak adym atmalyyyz.

Benimsenmese bile hiçbir yeni sözcük bo? yere türetilmemi?tir. Az ya da çok bir katky sa?layarak çekilip gitmi?tir. Bize gerekli olan, kar?y çykyp çekilmek de?ildir, ba?arabiliryorsak daha iyisini bulmaktyr. Bir sözcü?ün yanly? oldu?unu dü?ünüyorsak bunu dilbilgisi kurallaryny esas alarak kanytlamalyyyz. Yeni önerilerle gelmedi?iniz sürece, niçin kar?y çykty?ynyzy bilimsel yollarla anlatmady?ynyz sürece yalnyzca kar?y çykmy? olursunuz, o kadar...


Ozan AYDIN

_________________
Türkçem, benim ses bayrağım.
Kullanıcı kimliğini gösterOzan Aydin tarafından gönderilen tüm bildirileri bulÖzel bildiri gönder
avantaj-dezavantaj
Türk Dili Sevdalısı

Kayıt: 25 Mar 2005
Bildiriler: 1
Alıntıyla Cevap Gönder
avantaj = getiri, arti.
dezavantaj = götürü, eksi.
Kullanıcı kimliğini gösterAhmet Altunbas tarafından gönderilen tüm bildirileri bulÖzel bildiri gönder
Türk Dili Sevdalısı

Kayıt: 21 Arl 2004
Bildiriler: 101
Şehir: Ystanbul
Alıntıyla Cevap Gönder
Merhaba,
Getiri ve götürü kelimeleri için çok teşekkürler, nasıl aklıma gelmediğine şaştım. Birçok kullanımda tam anlamı karşılıyor. Sitemize kaydolmanızın bizlere sağladığı getiri (avantaj) gerçekten kayda değer. Smile

Saygılarımla,
Esra
Kullanıcı kimliğini gösterE.S. tarafından gönderilen tüm bildirileri bulÖzel bildiri gönder
Site Sorumlusu

Kayıt: 29 Ekm 2004
Bildiriler: 1514
Şehir: Frankfurt
Alıntıyla Cevap Gönder
Çok sesli olmanın pek çok getirisi olduğunu Ahmet Bey bir kez daha hatırlattı. Buraya çoktandır yazmak istiyorum ama bu sözcükleri bir türlü çıkaramıyordum. Üstelik zaman zaman rahatlıkla kullandığım kavramlardı.

Bu arada aklıma başka sözcükler takıldı. Onları da sizinle paylaşmak ve sormacayı başlatmak istiyorum.

"-ım" eki ile yapılan türetmeler. Tıpkı, alı-ım, sat-ım, çıkar-ım, geliş-im vb. gibi iki sözcük: Bunları daha önce arkadaşlar birleşik sözcük olarak önermişlerdi (çıkarkazanım, çıkaryitim). Ama kullanımları ile ilgili endişelerim vardı. Bunu Sayın dilbaz da dile getirmişti. Bu endişeden yola çıkarak bu sözcüklerin tek başlarına daha kullanışlı ve o kavramları karşılayacakları kanısına vardım..

avantaj için: kazanım (kazan-ım)
dezavantaj için: yitim (yit-im) (yitmek: kaybolmak

_________________
BİRİMİZ HEPİMİZ, HEPİMİZ DİLİMİZ İÇİN. tm
Kullanıcı kimliğini gösterTahsin MELAN tarafından gönderilen tüm bildirileri bulÖzel bildiri gönderE-mek gönderKullanıcının web sitesini ziyaret et
dezavantaj, avantaj
Türk Dili Sevdalısı

Kayıt: 15 Hzr 2005
Bildiriler: 549
Şehir: Ystanbul
Alıntıyla Cevap Gönder
Bu konu ba?ly?yndaki tarty?maya yeni biliksin/vakyf oluyorum, bu nedenle küllenmi? bir ate?i yeniden yakmak istemem fakat, yine de, bir görü? belirtmek istedim. Getiri/Götürü ya da Kazanym/Yitinim bu sözcükler için kullanabilece?imiz en uygun kar?ylyklardyr. Ancak bu kar?ylyklar çok geneldir ve ba?ka anlamlarda da kullanylmaktadyr. Bu nedenle daha dar kapsamly, yalnyzca dezavantaj ve avantajy kapsayacak nitelikte bir kar?ylyk bulunana kadar geçici olarak kullanylabilirler ve kullanylmalydyrlar da. Acaba, dar kapsamly özgün kar?ylyk olarak avantaj için 'yaranca', dezavantaj için 'yitince' desek nasyl olur?
Saygylarymla
Kullanıcı kimliğini gösterbensay tarafından gönderilen tüm bildirileri bulÖzel bildiri gönderE-mek gönderKullanıcının web sitesini ziyaret et
Türk Dili Sevdalısı

Kayıt: 05 Nis 2005
Bildiriler: 51
Alıntıyla Cevap Gönder
Avantaj için ÜSTÜNGÜ (özgü gibi), dezavantaj için ALTINGI sözcüklerini öneriyorum.
Kullanıcı kimliğini gösterTürkalp tarafından gönderilen tüm bildirileri bulÖzel bildiri gönder
Türk Dili Sevdalısı

Kayıt: 15 Hzr 2005
Bildiriler: 549
Şehir: Ystanbul
Alıntıyla Cevap Gönder
Avantaj için yeğlenirlik, dezavantaj icin yeğlenmezlik sözcükleri de kullanılabilirlik içermektedir. En önemli avantajı/dezavantajı = En önemli yeğlenirligi/yeğlenmezligi gibi. Sonuçta avantajlı olan neyse neyi yeğler, dezavantajlı olanı ise yeğlemeyiz. Bu yazdıklarım öbür sözcükleri kullanmayalim anlamında değildir. Esenlikler.


En son bensay tarafından Sal Eyl18, 2007 22:40 tarihinde değiştirildi, toplamda 2 kere değiştirildi.

_________________
www.gelgelturkce.blogcu.com
Kullanıcı kimliğini gösterbensay tarafından gönderilen tüm bildirileri bulÖzel bildiri gönderE-mek gönderKullanıcının web sitesini ziyaret et
Türk Dili Sevdalısı

Kayıt: 09 May 2006
Bildiriler: 114
Alıntıyla Cevap Gönder
bu konudaki görü?lerim,önerilerim
http://www.dilimiz.com/forum/viewtopic.php?p=8068#8068
kysayolundadyr
sa?lykla,?enlikle kalyn

_________________
Dilimiz.com önerilerden sorumlu de?ildir.
Kullanıcı kimliğini göstersanalbaba tarafından gönderilen tüm bildirileri bulÖzel bildiri gönderKullanıcının web sitesini ziyaret et
Türk Dili Sevdalısı

Kayıt: 07 Ağu 2006
Bildiriler: 22
Şehir: Antalya
Alıntıyla Cevap Gönder
Seçeneklere getiri ile yitim beraber yazılmış olsaydı, bu seçeneği seçerdim.

sevgi ve saygılar

_________________
Çocuklaryn dili kirlenmesin.
Kullanıcı kimliğini gösterkobali tarafından gönderilen tüm bildirileri bulÖzel bildiri gönderKullanıcının web sitesini ziyaret et
DEZAVANTAJ-AVANTAJ için öneriler:ÇIKARYİTİM-ÇIKARKAZANIM vd.
Bu yazışma ortamında yeni konular açamazsınız
Bu yazışma ortamında bildirilere cevap veremezsiniz
Bu yazışma ortamında bildirileri değiştiremezsiniz
Bu yazışma ortamında bildirileri silemezsiniz
Bu yazışma ortamında anketlerde oy kullanamazsınız
Tüm saatler GMT +2 Saat  
1. sayfa (Toplam 3 sayfa)  

  
  
 Cevap Gönder  
Yeni Sayfa 2