Ana Sayfa
DİLİMİZİ KORUYALIM, ONA SAHİP ÇIKALIM
TÜRK DİLİ SEVDALILARININ BULUŞMA YERİ
Cevap Gönder
?aba/?aplak/?apka
Türk Dili Sevdalısı

Kayıt: 08 Eyl 2005
Bildiriler: 2333
Şehir: Almanya
Alıntıyla Cevap Gönder
?aplak > alky?/tokat > ?aplamak > ?abalamak > alky? tutmak, tezahür göstermek > tezahürat etmek > onurlandyrmak >?erefledirmek

Anadolu halk dü?ünleri gelene?inin en göze batycy saygy duru?u olarak bilinen bu davrany?, sade ve basit görünse bile, dü?ün sahibi ve misafirler için çok büyük bir anlam ta?yr.

Genellikle dü?ünlerde ve Ramazan ayyndan davul ve zurna çalarak geçimini sa?layan halk müziyenleri (Abdal) > dü?ünlerde onur misafirlerini dü?ün evinin önüne kadar giderek özel olarak kar?ylar ve ona ardyndan yürüyerek refakat edip, dü?ün alanyn kadar getirdikten sonra, bizzat o misafirin ?erefine ve onuruna en az bir eser çalarlar ve misafiri ?abalayyp ondan özel bah?ilerini aldyktan sonra(gelenektir, ?aba edilen ?abalyk, yani bah?i? verir) halaya geçilir. Davulcu ?abalama esnasynda davul çalmaya ola?anüstü hareketlerle (yuvarlanyr, yerde döner, bacakarasy çalar). Bu hareketleriyle davulcu, misafirin tüm bedenine sa?lyk dilemi? olur ve aldy?y ?abaly?y önce topra?a, ardyndan da alnyndan ba?layyp arkaya do?ru sürttükten sonra yava?ça geri geri arka cepheye çekilir ve halaya davet eder. Parayy (genellikle bankynot) alnyna sürmesi, misafire saygy, bolluk ve bereket dilemek anlamyna gelir.

Vay benim güzel geleneklerim ve bu güzel geleneklerimden kaynaklanan güzel ve anlamly buram buram Anadolu tüten sözcükler.....

DYL DOSTLARIM!

Bu açyklmayy yapmamyn nedeni, dilimizin güzelli?inin özümüzle ve geleneklerimizle ne kadar iç içe oldu?unun ve bir tek ufak sözcü?ün ne kadar derin anlam ta?ydy?yny anlatmak ve tanytmak içindi. Bundan sonra buraya iletilen eski Öztürkçe kelimeleri de ayny biçimde kökbilimsel-dilbilim açysyndan ara?tyryp, yorumlarymy yazaca?ym.

Bakynyz, birçoklarymyz hiç duymady?y ve bilmedi?i, duymu? olsa bile ne anlama geldi?ini tanymlayamady?y tek bir '?aba' sözcü?ü için ne kadar uzun açyklama yapma durumunda (SEVEREK ve SEVYNEREK) kaldym.

Aryca; '?apka ' sözcü?ü de '?aba' sözcü?ünden türetilmi?tir.
?aba esnasynda davulcu 'parayy' ve elini alynyna ve oradan da saçlary üzerinden kafasynyn arkasyna kadar açyk avucu ile sürer . Bu nedenle ba?ynyn açyk olmasy gereklidir. Kapaly ise açmak veya kaldyrmak zorunda kalaca?yndan, ba?y örten giysiye '?aba' anakökünden '?abka > telaffuz etme kolayly?yndan ?imdi ?apka diyoruz.

Bir ba?kasynyn önünde ba?arysyndan dolayy saygy duru?una geçilirse, '?apkamy çykartyrym' demek de burada anlatty?ym ?eref gösterisinden gelir!

Ben buraya meslekî kalifiyeli?im açysyndan kökbilimsel-dilbilimi daly ara?tyrmalarymyn sonucunu aktaryyorum.

Düzenleme ve bilimsel ve uygulamsal kullanym biçimine getirme i?ini Türkçe Hocalarymyz benden daha iyi yapacaklardyr. Onlara da biraz i? kalsyn, de?il mi?

Daima güzel dillerle, onurla ve sa?lycakla kalyn!

Tümünüzü bu sitede ?abalyyorum.

_________________
Sev ki sevilesin!
Kullanıcı kimliğini gösterKederli tarafından gönderilen tüm bildirileri bulÖzel bildiri gönder
Türk Dili Sevdalısı

Kayıt: 26 Eyl 2005
Bildiriler: 408
Şehir: KAYSERİ
Alıntıyla Cevap Gönder
Kıymetli dostum,
Bu açıklamalarınız benim gözümde çok değerli sözlerdir. "Şaba" üzerine yaptığınız açıklamaların sadece dilimiz açısından değil halkbilim açısından da çok değerli olduğunu görüyorum. Fevkalade... Ben de alkış kelimesini sonradan öğrenenlerdenim. Biz de ellerin birbirine belli amaçlarla vurmasına "şaplak" derdik.
Yunanlı bir yazar Kayseri'ye geldikten sonra yazdığı bir yazıda "kaba Oğuz Türkçesini kullanan görgüsüz insanların memleketi diye yazmıştı." Bu söze kızan çok insan oldu. Ben ise hiç kızmadım. Sebebini soranlara ise şöyle dedim: "Adam, bizlerin Oğuz Türkçesi kullandığımızı biliyor; fakat bizim insanımız arasında Oğuz Türkçesi kullandığını bilmeyen, anasının atasının sözlerine değer vermeyen o kadar çok insan var ki..."
Sizin verdiğiniz cesaretle diyorum ki: Biz bu uğurda türküler söylemeye devam edelim.
Ramazanınızı tebrik ederken, en derin sevgi ve saygılarımı sunuyorum.
Kullanıcı kimliğini gösterS.Burhanettin AKBAŞ tarafından gönderilen tüm bildirileri bulÖzel bildiri gönderE-mek gönderKullanıcının web sitesini ziyaret etMSNM
Site Sorumlusu

Kayıt: 29 Ekm 2004
Bildiriler: 1514
Şehir: Frankfurt
Alıntıyla Cevap Gönder
Sevgili gönül dostumuz KEDERLİ, bu güzel ve ilginç yorumlarıyla ufkumuzu ne denli geniş tutmamız gerektiğini bir kez daha hatırlamamıza vesile oldu.
Davulcu deyip geçerler. Oysa onlara şaplak tutup şapka çıkarmamız gerekiyor.

Bu güzel yorumların yanı sıra şapka sözcüğünün yabancı kökenli (Polenezce şapska) olduğunu savunanlar çıkacaktır. Bakalım işin sonu nereye varacak.

Teşekkürler dostum bu güzel anlatın için.
Kullanıcı kimliğini gösterTahsin MELAN tarafından gönderilen tüm bildirileri bulÖzel bildiri gönderE-mek gönderKullanıcının web sitesini ziyaret et
Türk Dili Sevdalısı

Kayıt: 08 Eyl 2005
Bildiriler: 2333
Şehir: Almanya
Alıntıyla Cevap Gönder
Dostum, bu i?ler bizim bo?bo?az türünden bazy insanlara kalyrsa(Darwinciler gibi), karpuzun kavakta yeti?ti?ini, kaplumba?anyn eskiden uçar oldu?unu, yylanyn dört ayakly, filinde küçücük fareyken dedeleri tarafyndan Polonezyadan getirip büyüttükten sonra Afrikaya ve Hindistana eski TL kar?yly?y sattyklaryny savunacaklar ve hattâ, kendileri de inanacaklardyr da.

Dünyaya daha daha dün açylan Polonezya nire,
dilimdeki ?apka(asly: ?abaka) kelimesinin yurdu Anadolu nire, bre!

(Heriflerin adyny bile do?ru mu yazdy?ymy sanmyyorum. Sonra... hangi yöne dü?er bu adamlaryn köyü, Allah a?kyna?)

Sanki; ba?ka i?imiz gücümüz yoktu da, bir TDK yetkilisini ayrycadan (ekstra) Polonezyaya gönderdik, ?apka kelimesini alsyn getirsin, dilimize soksun diye!
Neden bir tek kelimeyle dönmü?ler ki sonra, de?il mi ya ?
Gitmi?ken bari, böyle güzel birkaç kelime daha alsalar dy, ?imdileyin kelime sykyntysyna dü?meseydik.

Dostum; onlar bilsinler ki; biz öyle Polonezler, Molonezler gibi ufak tefek memleketlerden kelime almayyz. Biz dünya dili konu?uruz ev köfteyi bile Yngilizce, Fransyzca veya Almanca yeriz, ba?ka da kurt ku? tanymayyz!

Polonezler olsa olsa bizden almy?lardyr. Bilirsin in?aatçy Temel, dünyayy Adem babamyzla beraber tümden gezmi?tir ve hamsiyi dünyaya yaymy?tyr.

Selamlar

_________________
Sev ki sevilesin!
Kullanıcı kimliğini gösterKederli tarafından gönderilen tüm bildirileri bulÖzel bildiri gönder
Şaba/Şaplak/Şapka
Bu yazışma ortamında yeni konular açamazsınız
Bu yazışma ortamında bildirilere cevap veremezsiniz
Bu yazışma ortamında bildirileri değiştiremezsiniz
Bu yazışma ortamında bildirileri silemezsiniz
Bu yazışma ortamında anketlerde oy kullanamazsınız
Tüm saatler GMT +2 Saat  
1. sayfa (Toplam 1 sayfa)  

  
  
 Cevap Gönder  
Yeni Sayfa 2